mandag, 10.05.2021  
  
Startside
Steinkjer igjennom 4000 år
Introduksjon
Eldre steinalder
Yngre steinalder
Bronsealder
Eldre jernalder
Yngre jernalder
År 1000-1500
År 1500-1850
År 1850-1900
År 1900-1940
År 1940-1945
Steinkjer by
Skoler
 
 
 
 
 
Naturressurser og kulturlandskap
Kulturhistoriske filmer
Linker
Om Prosjektet
 
   Forrige Neste   

1942 Ein urolig vår

Forfattar: Olav Skevik

Frå v.: Orvar Sæther, leiar i det nazifiserte Norges Lærersamband, Vidkun Quisling, førar av nazipartiet Nasjonal samling (NS), og Ragnar Skancke, kyrkje og undervisningsminister 1942 - 1945. Foto: Riksarkivet.

Var 1941 relativt rolig ved skolen, skulle 1942 bli det stikk motsette. Det begynte på nyåret med ei oppmoding til lærarane om å melde seg inn i NS, det var det ingen som gjorde.

Ei tid etter trengde fylkesordførar Martens seg inn i ein avgangsklasse og las opp eit skriv frå «Statsrådens kontor». Berre medlemmer av NS fekk lov til å gå opp til examen artium. Fylkesføraren ville ta læraren i handa før han gjekk frå klassen – men læraren la hendene demonstrativt på ryggen. Det vart ikkje mange NS-medlemmer av denne framstøyten.

Den store saka for lærarane i landet i vårhalvåret 1942 var kampen mot lærarsambandet. «Norges lærersamband» vart oppretta ved lov av 6. februar 1942. Alle lærarar hadde plikt til medlemskap. Men lærarane sende brev til departementet om at dei ikkje oppfatta seg som medlemmer. Alle på Steinkjer, truleg unntatt ein, sende slike brev, og få heile landet kom det tusenvis. Departementet måtte skaffe seg en tenkepause og gav skolane ein månads ferie frå 27. februar på grunn av «den strenge vinter» og «landets brenselsbeholdninger».

På Steinkjer vart også gymnaset snart stengt, men førebuingskurset for småbrukarlærarskolen heldt fram heile vinteren. Det kom vel ikkje inn under bestemmelsa frå departementet.

Forord
Bakgrunn og start
Førebuinga i Nord-Trøndelag
Steinkjer private landsgymnas kjem i gang
Skolen gjennom 30-åra
Skolelokala
Nytt hus
Økonomien - utgifter
Økonomien – inntekter
Lærarar og undervisning
Arbeidsmengda
Elevane
Eleven sin kvardag
Hybelbuarane og steinkjerbyggene
Gymnasiastsamfunn og russeaktivitetar
Russetradisjonar
Russerevyar og avis
Våren 1940
Mellom dramatiske episodar (1940 – 1942)
1942 Ein urolig vår
Dramatisk situasjon
Arrestasjonar
Ingen eksamen, alle greier eksamen
Skoleåret 1942/43
Falstad
Dei siste krigsåra
Skolebygningen beslaglagt
Frå krig til fred
Skolen og nazistyret
Økonomien i krigsåra
Styret 1932-47
Kjelder
Etterkrigstid
Steinkjer offentlege landsgymnas (1947 – 64)
Gullalderen
Gamal skole på ny stad
Nye liner
Fylkeskommunal skole
Ny struktur
Lærarane
Elevane
Billedgalleri